Rượu vang có hạn sử dụng không? Cách bảo quản vang đúng chuẩn

Bạn đã bao giờ tự hỏi: Rượu vang có hạn sử dụng không, hay có phải rượu để càng lâu càng ngon? Thực tế, rượu vang CÓ hạn sử dụng và không phải chai vang nào cất giữ lâu năm cũng ngon hơn. Mỗi chai rượu vang có một “tuổi thọ” nhất định tùy thuộc vào loại vang, chất lượng sản xuất và cách bảo quản. Một chai vang chưa mở nắp có thể lưu trữ từ vài năm đến hàng chục năm mà hương vị vẫn tốt. Ngược lại, khi đã mở nắp, rượu vang thường chỉ ngon trong vài ngày rồi bắt đầu xuống hương vị.

Rượu vang thường được cất trữ trong hầm rượu mát mẻ, tối và ẩm nhẹ để giữ chất lượng lâu dài. Tuy nhiên, không phải ai cũng có hầm rượu lý tưởng tại nhà. Hiểu rõ hạn sử dụng của từng loại rượu vang và áp dụng phương pháp bảo quản chuẩn sẽ giúp bạn thưởng thức trọn vẹn hương vị thơm ngon của vang, dù cất giữ trong thời gian dài hay ngắn.

Rượu vang chưa mở để được bao lâu?

Phần lớn chai rượu vang không in ngày hết hạn trên nhãn như thực phẩm thông thường. Thay vào đó, bạn nên dựa vào niên vụ (vintage) – năm thu hoạch nho in trên chai – cùng khuyến nghị từ nhà sản xuất để biết khoảng thời gian uống ngon nhất. Dưới đây là hướng dẫn chung về hạn sử dụng (tuổi thọ) của rượu vang chưa mở theo từng loại:

Mỗi loại rượu vang có “tuổi thọ” khác nhau: vang trắng, vang đỏ, vang hồng, vang sủi, vang ngọt… tùy đặc tính mà thời gian lưu trữ ngon nhất sẽ khác biệt. Ví dụ, vang đỏ thường bền hơn vang trắng, còn vang sủi tăm nên uống sớm để đảm bảo độ tươi.

Rượu vang trắng (vang trắng nhẹ): Thông thường ngon nhất trong 1 – 3 năm đầu kể từ năm sản xuất. Sau khoảng 2 năm, hương vị vang trắng sẽ dần giảm độ tươi mới trừ các dòng trắng đặc biệt (có thể trữ lâu hơn).
Rượu vang đỏ: Thường lưu trữ được lâu hơn vang trắng. Các chai vang đỏ phổ thông nên dùng trong 2 – 5 năm từ năm sản xuất. Nhờ có nhiều tannin và axit (chất bảo quản tự nhiên), vang đỏ chất lượng tốt có thể để 5 – 10 năm (thậm chí hàng chục năm với vang đỏ cao cấp) mà hương vị vẫn phát triển hài hòa.
Rượu vang hồng (rosé): Tương tự vang trắng nhẹ, thường ngon nhất khi uống trong 1 – 2 năm đầu sau khi đóng chai.
Rượu vang sủi tăm (Champagne, Prosecco... chưa mở): Loại vang có gas này nên uống khá sớm. Champagne không ghi năm (non-vintage) thường ngon trong khoảng 2 – 3 năm. Các loại vang sủi phổ thông (như Prosecco) nên dùng trong 1 – 2 năm đổ lại để đảm bảo độ tươi mới và giữ được bọt khí tốt.
Rượu vang ngọt, vang tráng miệng: Nhờ hàm lượng đường cao hoạt động như chất bảo quản tự nhiên, nhiều chai vang ngọt (late harvest, Icewine, Sauternes...) giữ hương vị tốt trong khoảng 3 – 5 năm. Một số vang cường hóa (Port, Sherry, Madeira) chưa mở nắp còn có thể để hàng chục năm mà không hỏng do chúng được bổ sung rượu mạnh, rất bền.
Rượu vang cao cấp để lâu năm: Những chai vang thượng hạng được thiết kế để ủ lâu (ví dụ: vang đỏ Bordeaux Grand Cru, Barolo hoặc vang trắng Riesling cao cấp...) có thể lưu trữ 5 – 20 năm hoặc hơn. Điều kiện bảo quản phải tối ưu (trong hầm rượu hoặc tủ bảo quản rượu vang chuyên dụng) thì vang mới phát triển hương vị phức tạp theo thời gian mà không bị hư.

Lưu ý: Các mốc thời gian trên đây là ước lượng thời gian vang ngon nhất. Sau khoảng thời gian đó, không có nghĩa rượu sẽ hỏng ngay lập tức, mà chất lượng hương vị sẽ bắt đầu giảm dần. Nếu chai vang được bảo quản tốt (nhiệt độ ổn định, tránh sáng, độ ẩm phù hợp giữ nút bần không khô), bạn vẫn có thể thưởng thức sau mốc đề xuất 1-2 năm. Tuy nhiên, rượu vang để quá lâu sẽ dần mất đi hương vị tươi mới và trái cây đặc trưng, uống kém ngon hơn so với giai đoạn đỉnh cao.

Rượu vang đã mở nắp dùng được bao lâu?

Khi bạn khui nắp một chai rượu vang, tuổi thọ còn lại của rượu giảm đi đáng kể. Lý do là vì rượu bắt đầu tiếp xúc với oxy trong không khí cùng vi khuẩn, khiến rượu diễn ra quá trình oxy hóa nhanh chóng. Để giữ rượu đã mở ngon lâu hơn, hãy nhớ đậy kín chai và bảo quản lạnh ngay sau khi rót xong. Dưới đây là thời gian sử dụng tốt nhất của các loại rượu vang đã mở nắp (được đậy kín và cất tủ mát):

Rượu vang sau khi mở nắp chỉ ngon trong thời gian ngắn. Ví dụ, vang đỏ đậm có thể để được vài ngày nếu đậy nút kín, trong khi vang sủi tăm nên uống hết trong vòng 1-2 ngày để tránh mất bọt. Việc bảo quản lạnh chai vang đã mở giúp làm chậm quá trình oxy hóa và kéo dài thêm vài ngày hương vị.

Vang đỏ: Thường uống ngon nhất trong 3 – 5 ngày sau khi mở. Những vang đỏ đậm chát (nhiều tannin, độ chua cao như Cabernet Sauvignon, Syrah) có thể giữ chất lượng gần mức 4-5 ngày. Ngược lại, vang đỏ nhẹ (như Pinot Noir) nên dùng trong khoảng 2-3 ngày. Lưu ý, nếu chỉ đậy sơ và để ở nhiệt độ phòng (25-30°C), vang đỏ có thể xuống vị chỉ sau 1 – 2 ngày.
Vang trắng và vang hồng: Giữ hương vị tươi nhất trong 3 – 5 ngày khi bảo quản lạnh. Một số vang trắng rất nhẹ hoặc vang hồng có thể còn uống được đến ngày thứ 5-7, nhưng độ tươi ngon giảm rõ rệt sau ngày thứ 2. Những dòng vang trắng đậm đà (ủ gỗ sồi, như Chardonnay) có xu hướng oxy hóa nhanh hơn, nên ngon nhất trong 1 – 3 ngày đầu.
Vang sủi tăm (sparkling wine): Đây là loại nhanh xuống cấp nhất sau khi mở. Champagne, Prosecco, Cava... sẽ mất gas rất nhanh khi tiếp xúc không khí. Dù có nút chặn chuyên dụng và để tủ lạnh, vang sủi chỉ ngon trong 1 – 2 ngày, tối đa ~3 ngày sau mở. Tốt nhất nên thưởng thức trong 24 giờ đầu để còn cảm nhận rõ bọt khí. (Nếu không đậy kín và để ngoài trời, vang sủi sẽ xì hết gas và chua đi chỉ sau vài giờ).
Vang ngọt (vang tráng miệng): Các chai vang ngọt hay dessert wine (như Sauternes, rượu vang đá Icewine) nhờ lượng đường cao có thể giữ được 5 – 7 ngày sau mở nắp trong tủ lạnh. Dù vậy hương vị thơm ngon nhất vẫn là trong 3 – 4 ngày đầu, sau đó vị sẽ nhạt dần.
Rượu vang cường hóa (Port, Sherry, Madeira) đã mở: Những loại vang được tăng cường độ cồn này cực kỳ bền. Một chai Port hoặc Sherry mở nắp có thể để 2 – 4 tuần (thậm chí lâu hơn) mà chất lượng chỉ giảm nhẹ, đặc biệt nếu đậy kỹ và để nơi mát. Tuy nhiên, tốt nhất vẫn nên tránh nhiệt độ cao, ánh sáng và đậy nắp kín để rượu giữ trọn vẹn hương vị lâu nhất.

Mẹo nhỏ: Ngay sau khi rót rượu, hãy đóng kín chai lại (dùng lại nút bần gốc, nắp vặn, hoặc tốt nhất là nút chân không chuyên dụng) và cất chai rượu vang đã mở vào tủ lạnh hoặc tủ rượu vang ~12°C. Nhiệt độ thấp làm chậm quá trình oxy hóa, giúp vang giữ được vị ngon thêm vài ngày. Khi rót lại vang đỏ từ tủ lạnh, bạn có thể để rượu “thở” ở nhiệt độ phòng khoảng 5–10 phút cho bớt lạnh rồi hãy thưởng thức – rượu sẽ ngon hơn.

Dấu hiệu nhận biết rượu vang bị hỏng

Rượu vang có thể bị hỏng (biến chất) ngay cả trước khi vượt quá hạn sử dụng nếu bảo quản không đúng cách. Để tránh uống phải rượu vang đã hư, bạn nên kiểm tra một số dấu hiệu nhận biết sau đây trước khi thưởng thức:

Nút bần bị đẩy trồi lên hoặc biến dạng, rò rỉ rượu: Điều này thường do chai vang bị sốc nhiệt (nóng lên làm rượu giãn nở, đẩy nút bần ra).
Có bọt khí sủi bất thường trong rượu (đối với vang không sủi): Lắc nhẹ ly vang, nếu thấy vang sủi bọt lăn tăn như có gas, rất có thể rượu đã lên men lần hai – dấu hiệu vang bị hỏng.
Màu sắc rượu thay đổi: Vang đỏ chuyển màu nâu thẫm hoặc vang trắng ngả vàng sậm, đục hơn bình thường là dấu hiệu oxy hóa.
Rượu trở nên vẩn đục hoặc có cặn lạ: Nếu thấy rượu không còn trong mà bị vẩn đục (không tính cặn lắng tự nhiên của vang lâu năm), khả năng cao vang đã hỏng.
Mùi lạ, khó chịu: Rượu vang hỏng thường bốc mùi như giấm chua gắt, hoặc mùi hôi giống trứng thối, mùi giấy ướt, mùi nấm mốc… Đây là dấu hiệu vi khuẩn đã phát triển mạnh trong rượu.
Hương vị biến đổi rõ rệt: Nếu nếm thử một ngụm nhỏ thấy vị rượu chua hẳn như giấm, hoặc có vị đắng, cay nồng khó chịu, đó là rượu vang đã quá hạn và không còn thưởng thức được nữa.

Nếu gặp những dấu hiệu trên, không nên tiếp tục uống. Rượu vang hỏng không chỉ mất hương vị mà còn có thể gây khó chịu cho dạ dày nếu uống phải. Hãy đổ bỏ hoặc tận dụng vang hỏng vào việc khác (như làm giấm rượu, sốt nấu ăn) thay vì cố uống.

Mẹo bảo quản rượu vang đúng cách (giữ rượu ngon lâu)

Để rượu vang giữ được chất lượng lâu nhất, bảo quản đúng cách là vô cùng quan trọng. Dưới đây là một số bí quyết bảo quản rượu vang giúp kéo dài “tuổi thọ” cho chai vang của bạn:

Không nên bảo quản vang lâu trong tủ lạnh thường. Tủ rượu vang chuyên dụng (trái) duy trì môi trường lý tưởng ~12°C, độ ẩm thích hợp, không rung và có kính chống tia UV – giúp rượu phát triển hương vị ổn định. Trong khi đó, tủ lạnh thường (phải) quá lạnh và khô, nhiệt độ không ổn định, dễ làm hỏng nút bần và chất lượng vang.

Giữ nhiệt độ mát & ổn định: Nhiệt độ lý tưởng để bảo quản rượu vang lâu dài khoảng 12 – 18°C, tùy loại vang. Tránh để rượu ở nơi quá nóng trên 25°C (rượu sẽ “chín ép”, oxy hóa nhanh) hoặc quá lạnh dưới 5°C (có thể làm đóng băng hoặc co rút nút bần). Biến động nhiệt độ lớn cũng gây “sốc nhiệt” cho vang, nên hãy cố gắng duy trì nhiệt độ ổn định.
Kiểm soát độ ẩm phù hợp: Độ ẩm nơi cất rượu nên ở mức 60 – 70%. Độ ẩm này giữ cho nút bần bằng gỗ luôn ẩm vừa đủ, không bị khô co lại (dẫn đến không khí lọt vào chai) và cũng không quá ẩm gây mốc. Không gian quá khô (như trong tủ lạnh thông thường) sẽ làm nút bần nứt nẻ, ngược lại quá ẩm sẽ làm mốc meo cả nút và nhãn chai.
Tránh ánh sáng mạnh: Ánh sáng mặt trời và tia UV là “kẻ thù” của rượu vang. Tia UV có thể kích thích các phản ứng hóa học làm hỏng hương vị vang (gọi là hiện tượng light-struck – rượu bị “cháy sáng”). Vì vậy, luôn cất rượu vang ở nơi tối hoặc ánh sáng rất yếu. Nếu trưng rượu trong tủ kính, hãy đảm bảo đó là loại kính chống tia UV hoặc đặt tủ ở chỗ không có nắng chiếu trực tiếp.
Hạn chế rung lắc: Rượu vang “không thích” bị lay động thường xuyên. Rung động có thể khuấy cặn lắng và đẩy nhanh phản ứng hóa học trong chai. Do đó, đừng đặt vang trên nóc tủ lạnh đang chạy, gần loa công suất lớn, máy giặt, hay nơi có xe cộ rung lắc. Hãy để các chai vang nghỉ ngơi tĩnh lặng, nhất là với những chai ủ lâu năm.
Đặt chai vang nằm ngang: Với chai dùng nút bần tự nhiên, bảo quản chai ở tư thế nằm (hoặc nghiêng) sao cho rượu tiếp xúc với nút bần. Cách lưu trữ này giữ nút luôn ẩm kín, không co ngót – ngăn không khí lọt vào trong chai. (Với chai vang nắp vặn hoặc nút tổng hợp thì có thể để đứng cũng không sao).
Sử dụng tủ bảo quản rượu vang chuyên dụng: Đây là phương án tối ưu nhất để đảm bảo các điều kiện lý tưởng kể trên. Tủ rượu vang được thiết kế đặc biệt như một hầm rượu thu nhỏ: duy trì nhiệt độ ổn định do bạn cài đặt, giữ độ ẩm trong khoảng 60-70%, có cửa kính chống tia UV, vận hành êm ái hạn chế rung. Một chiếc tủ bảo quản rượu vang tốt (như các mẫu tại BlueHome) sẽ giúp bộ sưu tập vang của bạn được “nuôi dưỡng” trong môi trường hoàn hảo nhất. Nhờ đó, cả rượu vang chưa mở lẫn đã mở đều giữ được hương vị thơm ngon lâu hơn đáng kể so với bảo quản ở tủ lạnh thường hoặc ngoài nhiệt độ phòng.
Bảo quản rượu vang đã mở đúng cách: Đối với phần vang uống dở, luôn đậy kín bằng nút bần hoặc nút chặn chuyên dụng và đặt ngay vào ngăn mát tủ lạnh hoặc tủ rượu vang ~12°C. Nhiệt độ lạnh làm chậm quá trình oxy hóa, giúp bạn có thêm vài ngày để thưởng thức hết chai vang. Khi lấy vang đỏ ra, có thể để rượu “thở” một chút cho bớt lạnh trước khi uống.
Dùng dụng cụ hỗ trợ bảo quản: Bạn có thể đầu tư nút chặn champagne (giữ gas cho vang nổ), bơm hút chân không cho vang đỏ/trắng, hoặc bộ bơm khí trơ (như khí nitơ/argon) để xịt vào chai vang đã mở. Những dụng cụ này giúp hạn chế tối đa rượu tiếp xúc với không khí, nhờ đó vang đã mở giữ được hương vị thêm 1-2 ngày so với chỉ đậy nút thường.

Đầu tư một tủ rượu vang chuyên dụng cho thấy bạn trân trọng từng chai vang quý. Tủ rượu không chỉ kéo dài tuổi thọ và giữ trọn vẹn hương vị rượu vang, mà còn là một điểm nhấn sang trọng trong không gian sống của người thưởng rượu sành điệu.

Tóm lại, rượu vang có hạn sử dụng và “tuổi thọ” của rượu phụ thuộc vào loại vang, chất lượng chai rượu cũng như cách bạn bảo quản. Một chai vang chưa mở có thể để từ vài năm đến hàng chục năm, trong khi vang đã mở chỉ giữ ngon trong vài ngày. Để kéo dài thời gian sử dụng và giữ hương vị thơm ngon nhất cho rượu, hãy lưu ý bảo quản vang trong điều kiện lý tưởng – tốt nhất là sử dụng tủ bảo quản rượu vang chuyên dụng. Với sự chăm sóc đúng cách, mỗi khi bạn mở một chai vang đã cất giữ, dù ngắn ngày hay lâu năm, rượu vẫn sẽ đạt chất lượng tuyệt vời như mong đợi.

Chúc bạn luôn thưởng thức những ly vang thơm ngon trọn vẹn!

>>> Mời bạn tham khảo: Danh mục sản phẩm tủ rượu vang tại BlueHome

Sản phẩm gợi ý: